Przestępstwa przeciwko zdrowiu / Zabójstwo



Potrzebujesz pomocy? Dzwoń! - Kontakt
Zabójstwo jest najbardziej popularnym przestępstwem przeciwko życiu.
Przedmiotem ochrony jest życie człowieka, od momentu narodzin do śmierci. Traktowane jest jako najwyższa wartość indywidualna i społeczna.
Podmiotem tego przestępstwa jest tylko i wyłącznie człowiek.
 
 
Kto „zabija człowieka"
Znamię „zabija człowieka" jest sformułowane jest bardzo syntetycznie, mimo to znajduję się w regulacjach określających wszystkie odmiany zabójstwa.
Znamię to, nie oznacza żadnego szczegółowego katalogu dla „sposobu zabicia człowieka”, pozastawia go wręcz otwartym, co jest praktycznym rozwiązaniem, gdyż jak wynika z praktyki, pomysłowość ludzka w tym względzie nie została dotychczas wyczerpana.
 
Istotne elementy składające się na przestępstwo zabójstwa:
  • Skutek w postaci śmierci człowieka
  • Umyślność zachowania, które ten skutek powoduje.
  • Związek przyczynowy między działaniem lub zaniechaniem sprawcy a skutkiem w postaci śmierci człowieka.
 
 
Śmierć człowieka
Przestępstwo zabójstwa jest przestępstwem skutkowym. Śmierć człowieka może powstać zarówno przez działanie jak i zaniechanie.
Przez śmierć człowieka rozumie się nie śmierć kliniczną, czyli ustanie krążenia i oddychania, które w pewnym zakresie mogą zostać przywrócone drogą reanimacji, lecz śmierć mózgu. Definiowana jest ona jako trwałe nieodwracalne ustanie czynności mózgu.
 
 
Umyślność zachowania sprawcy
Zabójstwo jest przestępstwem umyślnym. Umyślność ta może mieć postać zarówno zamiaru bezpośredniego, jak i ewentualnego.
W przypadku:
  • zamiaru bezpośredniego sprawca chce spowodować śmierć. Zarówno wtedy, gdy uświadamia sobie ją jako skutek konieczny swojego zachowania bądź tylko możliwy.
  • zamiaru ewentualnego sprawca uświadamia sobie skutek swojego zachowania w postaci śmierci człowieka tylko jako możliwy, jednak na jego wystąpienie się godzi.
 
Ocena zajścia związku przyczynowego

Związek przyczynowy musi zajść między działaniem lub zaniechaniem sprawcy a skutkiem w postaci śmierci człowieka. Zachodzi on, gdy skutek śmiertelny by nie nastąpił bez działania lub zaniechania sprawcy. Nawet wtedy, gdy było to co najmniej jednym z warunków.

 

Opinia biegłego z zakresu medycyny sądowej służy stwierdzeniu bezpośredniej i ostatecznej przyczyny śmierci oraz wskazuje na możliwość zaistnienia czynników zewnętrznych czyli takich które mogły bezpośrednio lub pośrednio doprowadzać do zejścia śmiertelnego. Podlega ona ocenie prawnej sądu. Sąd na podstawie całokształtu okoliczności ujawnionych w trakcie rozprawy, zajmuje stanowisko i ustala, czy zachodzi związek przyczynowy między działaniem sprawcy a śmiercią człowieka.


Wymiar kary

Kara pozbawienia wolności na czas nie krótszy od lat 8, kara 25 lat pozbawienia wolności albo kara dożywotniego pozbawienia wolności.

 

 
Typy uprzywilejowane i kwalifikowane zabójstwa
Morderstwo art. 148 k.k. §2
Morderstwo jest kwalifikowanym typem zabójstwa.
Kodeks karny określił morderstwo jako zabicie człowieka:
  • ze szczególnym okrucieństwem
  • w związku z wzięciem zakładnika, zgwałceniem albo rozbojem
  • w wyniku motywacji zasługującej na szczególne potępienie
  • z użyciem broni palnej lub materiałów wybuchowych
Wymiar kary
kara 25 lat pozbawienia wolności albo kara dożywotniego pozbawienia wolności.
 
ważne: takiej samej karze podlega osoba, która jednym czynem zabija więcej niż jedną osobę lub była wcześniej prawomocnie skazana za zabójstwo.
 
 
Zabójstwo w afekcie jest zabójstwem typu uprzywilejowanego. Popełnienie zabójstwa w afekcie wskazuje na niższy stopień winy sprawcy przez co przypisane jest mu łagodniejsze zagrożenie karą.
 
Przesłanki- sprawca działa:
- w stanie silnego wzburzenia
- usprawiedliwionego okolicznościami
 
Silne wzburzenie
Jest to stan psychiczny, polegający na przewadze emocji nad intelektem, co powoduje ograniczenie kontrolującej funkcji rozumu.
Przyczyną silnego wzburzenia mogą być:
  • czynniki zewnętrzne, które powodują gwałtowną reakcję
  • dłuższy proces psychiczny i proces narastania napięcia emocjonalnego, zakończony reakcją wybuchową. Dlatego właśnie możliwe jest zabójstwo z premedytacją dokonane pod wpływem silnego wzburzenia.
 
Usprawiedliwione okoliczności
Drugą przesłanką popełnienia zabójstwa w afekcie są usprawiedliwione okoliczności. Wzburzenie musi być usprawiedliwione tymi okolicznościami tzn zasługiwać na pewne zrozumienie z punktu widzenia zasad moralnych funkcjonujących w społeczeństwie oraz być reakcją współmierną do wywołującej je przyczyny.
 
ważne: silne wzburzenie jest stanem w zasadzie, który nie powoduje ograniczenia ani wyłączenia poczytalności sprawcy. Jeżeli jednak osiąga ono stopień powodujący znaczne ograniczenie poczytalności, to stosuje się kwalifikację o zabójstwie w afekcie.

Wymiar kary
kara pozbawienia wolności od roku do lat 10.
 
 
Dzieciobójstwo jest uprzywilejowanym typem przestępstwa ze względu na zmniejszoną winę
Sprawcą może być jedynie matka, działająca:
- w okresie porodu
- pod wpływem silnego przeżycia związanego z przebiegiem porodu
 
Wymiar kary
Kara pozbawienia wolności od 3 miesięcy do lat 5.
 
 
Zabójstwo to jest popełniane na żądanie ofiary i pod wpływem współczucia dla niej. Zabicie człowieka w takich okolicznościach może znacznie obniżać winę sprawcy.
Bardzo często można spotkać się z postulatami za zalegalizowaniem eutanazji wobec osób śmiertelnie chorych na ich żądanie i dla skrócenia ich cierpień. W Holandii stworzono tego typu rozwiązanie ustawodawcze.
 
Przesłanki – muszą być spełnione łącznie:
  • istnienie żądania ofiary – czyli czegoś więcej niż zgody
  • szczególna pobudka po stronie sprawcy – w postaci współczucia dla przyszłej ofiary
Wymiar kary
Kara pozbawienia wolności od 3 miesięcy do lat 5.
 
ważne: Możliwe jest nadzwyczajne złagodzenie kary a nawet odstąpienie od jej wymierzenia sprawcy, gdy zachodzi wyjątkowy wypadek.

 

 

 

Jeżeli masz sprawę lub jakiekolwiek wątpliwości, pytania lub chcesz podzielić się z nami swoim problemem -

ZADZWOŃ lub NAPISZ! tel. 22 40 30 347; kom. 602 224 040; e-mail: kancelaria@zakiewicz.pl

Zachęcamy do rozmowy i konsultacji Państwa problemu.

Dowiedz się czy stać Cię na profesjonalną pomoc adwokata.

Więcej informacji znajdziesz na naszej stronie w dziale Prawo karne lub w odnośnikach po lewej stronie.