Jestem Klientem z:

Warszawy  |  Krakowa
Adwokat Warszawa - Kraków. Żakiewicz Adwokaci - Kancelaria Prawa Karnego Warszawa Kraków

Przestępstwa Gospodarcze/Skarbowe / Antydatowanie



Potrzebujesz pomocy? Dzwoń! - Kontakt

Umowa ustna. Po tygodniu sporządzona na piśmie z datą o tydzień wcześniejszą. Któż z nas w swoim życiu tak nie postąpił? Czy takie zachowanie jest już przestępstwem? Antydatowanie.


 
Czym jest antydatowanie. 
Jest to opatrzenie dokumentu (umowy, dokumentu urzędowego itp.) datą wcześniejszą niż rzeczywista data, w której dany dokument został sporządzony bądź podpisany.
 
Czy jest to przestępstwo? 
W kodeksie karnym nie wyrażono wprost takiego przestępstwa jak antydatowanie. Jednak nie ulega wątpliwości, ze prawo karne stoi na straży wiarygodności dokumentów. Wyrazem tego jest rozdział  XXXIV kodeksu karnego poświęcony przestępstwom przeciwko wiarygodności dokumentów.  Przepisem, który otwiera ten rozdział kodeksu karnego jest artykuł 270.
 
Art. 270 §1 k. k.  Kto, w celu użycia za autentyczny, podrabia lub przerabia dokument lub takiego dokumentu jako autentycznego używa,
podlega grzywnie, karze ograniczenia wolności albo pozbawienia wolności od 3 miesięcy do lat 5.

 

 

 

Analiza przesłanek przestępstwa fałszowania


Z przepisu art. 270 k.k. nie wynika jasno, czy antydatowanie wypełnia przesłanki fałszerstwa. Żeby to ustalić należy posłużyc się wykładnią i ustalic zakres obowiązywania tego przepisu.

 
Zgodnie z wykładnią językową istotą czynu opisanego w art. 270 §1 k. k. jest podrobienie lub przerobienie dokumentu. 
 
"Podrobienie jest to stworzenie dokumentu i nadanie mu pozorów autentyczności  pochodzenia od zindywidualizowanego wystawcy. 
Przerobienie to nadanie dokumentowi innej treści niż pierwotnie posiadał." 1
 
Należy stwierdzić, że antydatowanie dokumentu wypełnia znaczenie słowa podrobienie. Bowiem opatrzenie go datą wsteczną stwarza pozór, że dana czynność prawna została wykonana z datą wcześniejszą. Taki dokument nie zatem jest autentyczny, ponieważ jego rzeczywiste sporządzenie wydarzyło się w innym terminie, niż data na nim zawarta.
 
W ujęciu systemowym. 
Kodeks karny chroni dobro jakim jest pewność obrotu prawnego. Istotą obrotu prawnego jest przekazywanie informacji. Z kolei zapis informacji mających znaczenie prawne to właśnie dokumentA zatem czyny, które są wymierzone przeciwko autentyczności dokumentów to potencjalne przestępstwa. Należy zatem stwierdzić, że interpretacja przepisu art. 270 mająca na celu ochronę wiarygodności dokumentów, poprzez zapobieganie ich antydatowaniu jest zgodna z wykładnią systymową, która stoi na straży pewności i utentyczności obrotu prawnego.
 
Ujęcie celowościowe.
Celem funkcjonowania w kodeksie karnym takiego przestępstwa jak fałszerstwo, jest zapobieganie istnienia w obrocie prawnym dokumentów nieautentycznych. Dokument autentyczny z kolei, to taki dokument, który jest prawdziwy, zgodny z rzeczywistością. Jeśli na dokumencie podpisywanym tudzież sporządzanym 15 stycznia widnieje data 1 stycznia, to nie jest to zgodne z rzeczywistością i nie jest to dokument autentyczny, celowym jest zatem uznanie tego typu zachowań za przestępne.
 
Mając powyższe na uwadze należy uznać, że antydatowanie dokumentów wypełnia znamiona fałszowania z art. 270 i jet czynem karalnym.
 
 
Przypadki, w których antydatowanie dokumentu będzie spełniało znamiona innego przestępstwa:
 
Antydatowanie jako poświadczenie nieprawdy z art. 272 k.k. Kto wyłudza poświadczenie nieprawdy przez podstępne wprowadzenie w błąd funkcjonariusza publicznego lub innej osoby upoważnionej do wystawienia dokumentu,
podlega karze pozbawienia wolności do lat 3.
"Z użytego określenia "wyłudza" wynika, iż osoba poświadczająca nieprawdę działa w dobrej wierze, tzn. jest przekonana, że poświadcza prawdę. Chodzi o tzw. fałsz pośredni, polegający na tym, że poświadczenie zawiera fałsz, jednakże wystawiający je nie ponosi winy w stwierdzeniu fałszu, gdyż sam padł ofiarą podstępu, zastosowanego przez osobę trzecią" 2
 
Przykład: funkcjonariusz podpisuje dokument, w którym celowo zatajono wcześniejszą datę niz rzeczywista data jego podpisania/wystawienia.
 
Oszustwo z art. 286 §1 k.k. . Kto, w celu osiągnięcia korzyści majątkowej, doprowadza inną osobę do niekorzystnego rozporządzenia własnym lub cudzym mieniem za pomocą wprowadzenia jej w błąd albo wyzyskania błędu lub niezdolności do należytego pojmowania przedsiębranego działania,
podlega karze pozbawienia wolności od 6 miesięcy do lat 8.
 
Przykład: osoba antydatuje umowę najmu w celu zwiększenia kosztów prowadzenia działalności gospodarczej i tym samym zmniejszenia podstawę opodatkowania.
 
Nierzetelna dokumentacja art. 303 §1 k.k. . Kto wyrządza szkodę majątkową osobie fizycznej, prawnej albo jednostce organizacyjnej nie mającej osobowości prawnej, przez nieprowadzenie dokumentacji działalności gospodarczej albo prowadzenie jej w sposób nierzetelny lub niezgodny z prawdą, w szczególności niszcząc, usuwając, ukrywając, przerabiając lub podrabiając dokumenty dotyczące tej działalności,
podlega karze pozbawienia wolności do lat 3.
 
 
Komentarz do kodeksu karnego część szczególna, tom I, wydanie 3 Warszawa 2008, LEX a Wolters Kluwer business, pod red. Andrzeja Zolla.
Peiper, Komentarz, s. 405

Jeżeli masz sprawę lub jakiekolwiek wątpliwości, pytania lub chcesz podzielić się z nami swoim problemem -

ZADZWOŃ lub NAPISZ! tel. 22 40 30 347; kom. 883 783 120; e-mail: kancelaria@zakiewicz.pl

Zachęcamy do rozmowy i konsultacji Państwa problemu.

 Stać Cię na profesjonalną pomoc adwokata.

Więcej informacji znajdziesz na naszej stronie w dziale Prawo karne lub w odnośnikach po lewej stronie.